داروغه ناتینگهام در بازار کریپتو

به گزارش صدای بورس، گرچه از عمر اکوسیستم ارزهای دیجیتال بیش از یک دهه می‌گذرد، اما تنها در همین چند سال اخیر بوده که آنها به شدت مورد توجه قرار گرفته‌اند. افزایش مداوم قیمت ارزهای دیجیتال، آنها را به یکی از محبوب‌ترین ابزارهای سرمایه‌گذاری تبدیل کرده است.

هر چند در ابتدا کریپتوها به عنوان ابزار مبادله و پرداخت معرفی می‌شدند، اما امروز به بازاری بزرگ با کاربردهای مختلف بدل شده‌اند. به همین دلیل این روزها این پرسش را زیاد می‌شنویم: کریپتوکارنسی واقعاً چیست و آیا مشمول مالیات می‌شود؟

ماهیت کریپتوکارنسی

کریپتوها، ارزهای دیجیتالی هستند که تراکنش آنها به جاری یک نهاد متمرکز، در یک سیستم غیرمتمرکز تأیید، ثبت و نگهداری می‌شود. در واقع، تأیید تراکنش‌های کریپتوکارنسی مستلزم دخالت بانک مرکزی با نهاد مالی خاص نیست. این تراکنش‌ها با فناوری بلاکچین در یک دفترکل غیرقابل تغییر ثبت می‌شوند. این دفترکل، معاملات دارایی‌های دیجیتال ردگیری می‌کند.

با وجود رشد بازار کریپتوکارنسی در سال‌های اخیر و محبوبیت بالای آن در میان سرمایه‌گذاران، همچنین افزایش نفوذ این اکوسیستم نسبتاً نوپا در اقتصاد جهان، این بازار هنوز از قوانین و مقررات مناسب و یکسانی در سراسر جهان برخوردار نیست، به طوری که وضعیت قانونی ارزهای دیجیتال از کشوری به کشور دیگر دارای تفاوت‌های چشمگیری است. در برخی کشورها، ارزهای دیجیتال به رسمیت شناخته شده‌اند و استخراج، نگهداری و خرید و فروش آنها قانونی است اما در برخی کشورها با محدویت‌هایی مواجه است. به بیان دیگر، در بسیاری از کشورها استفاده از ارزهای دیجیتال به خودی خود غیرقانونی نیست، بلکه استفاده از آن به عنوان ابزار پرداخت (یا به عنوان یک کامودیتی) تابع قوانین متفاوتی است.

بسیاری از کارشناسان بر این باورند که کریپتوها آینده اقتصاد جهان را دچار تحول خواهند کرد، بنابراین حذف آنها غیرممکن است. در اینجا تنها موضوع زمان و ایجاد قوانین و مقررات یکسان و جهان‌شمول مطرح است.

مالیات، مالیات، مالیات

بیشتر کریپتوکارنسی‌ها از جمله ارزهای مجازی قابل تبدیل (قابل تسعیر) به شمار می‌روند. به زبان ساده، آنها به عنوان واسطه مبادله و ابزار ذخیره ارزش مورد استفاده قرار می‌گیرند و جایگزینی برای پول واقعی هستند. بنابراین هرگونه سود یا درآمد حاصل از کریپتوکارنسی‌ها مشمول مالیات می‌شود. معنای دیگر این سخن آن است که هرگونه سودبری یا درآمدزایی از ارزهای دیجیتال مشمول مالیات می‌شود. البته درباره نحوه اعمال مالیات بر ارزهای دیجیتال، مطالب زیادی برای بررسی وجود دارد. مثلاً ممکن است در شرایط خاص، بدهکار مالیات باشید یا نباشید و این موضوع برای پرداخت مالیات کریپتویی اهمیت دارد.

از جمله کشورهایی که قوانین و مقررات جدی و سخت‌گیرانه‌ای برای مالیات ارزهای دیجیتال وضع کرده، می‌توان به آمریکا اشاره کرد. در ارتباط با ارزهای دیجیتال، آگاهی از موارد زیر که در آمریکا رایج است، برای سرمایه‌گذاران بازار کریپتوکارنسی اهمیت دارد:

*ارز دیجیتال مانند سهام است، پس اگر شما کریپتوکارنسی خود را بفروشید و سود کنید، مشمول مالیات بر عایدی سرمایه می‌شوید. البته هرگونه زیان ناشی از خرید و فروش را هم باید گزارش دهید.

*اگر با استفاده از ارز دیجیتال اقدام به خرید کالا یا خدمات کنید، مشمول مالیات بر ارزش افزوده بر مبنای تفاوت بهای پرداختی برای خرید کریپتوکارنسی و قیمت آن در زمان خرید کالا یا خدمات می‌شوید.

*اگر برای فروش کالا و خدمات اقدام به پذیرش ارزهای دیجیتال کنید، باید آن را به عنوان درآمد کسب‌وکار خود گزارش کنید.

*اگر ارز دیجیتال استخراج می‌کنید، ارزش آن در زمان پایان استخراج به عنوان درآمد محاسبه و مشمول مالیات خواهد شد.

اداره درآمد داخلی آمریکا مسئول بررسی اظهارنامه‌های مالیاتی و پیگیری پرداخت مالیات است. این اداره به کریپتوکارنسی‌ها به چشم دارایی مشمول مالیات نگاه می‌کند، به بیان دیگر:

*اگر اقدام به خرید یا استفاده از ارز دیجیتال در یک تراکنش کنید، در حالی که ازرش آن بیش از زمان خرید باشد، شما مشمول پرداخت مالیات می‌شوید چرا که فروش یا استفاده از هر دارایی مشمول پرداخت مالیات است؛

*اگر برای اهداف تجاری، ارز دیجیتال دریافت کنید، به عنوان درآمد تجاری مشمول پرداخت مالیات می‌شوید؛

*اگر موفق به استخراج یک ارز دیجیتال شوید یا برای انجام کاری در بستر بلاکچین آن را دریافت کنید، به عنوان درآمد عادی مشمول مالیات می‌شوید.

به طور کلی موارد مشمول مالیات در بازار کریپتوکارنسی به شرح زیر است:

فروش دارایی دیجیتال در ازای دریافت پول فیزیکی

مبادله دارایی دیجیتال با زمین، کالا یا خدمات

معامله یا مبادله یک دارایی دیجیتال با دارایی دیجیتال دیگر

دریافت دارایی دیجیتال به عنوان پرداختی بابت کالا یا خدمات

دریافت دارایی دیجیتال جدید به عنوان پاداش ماینینگ یا استیکینگ

دریافت دارایی دیجیتال در نتیجه ایردراپ

هرگونه اقدام برای کسب منافع مالی در یک دارایی دیجیتال.

اما موارد زیر مشمول مالیات نیستند:

خرید ارز دیجیتال با پول فیزیکی

اهدا ارز دیجیتال به خیریه یا نهاد معاف از مالیات

هدیه دادن ارز دیجیتال به طرف سوم

انتقال ارز دیجیتال بین کیف‌پول‌ها.

مالیات ممنوع

در حالی که شهروندان آمریکایی (فارغ از آنکه داخل یا خارج آمریکا باشند) مشمول پرداخت مالیات کریپتو هستند، برخی کشورها به دلیل نبود قوانین مالیات بر عایدی سرمایه یا درآمد کریپتویی، به بهشت سرمایه‌گذاران بازار ارزهای دیجیتال تبدیل شده‌اند. بر اساس آخرین داده‌ها، در ۱۷ کشور جهان فعالیت کریپتویی معاف از مالیات یا مشمول مالیات ناچیز است. البته لازم به ذکر است که قوانین به طور دائمی در حال تغییر هستند، بنابراین سرمایه‌گذاران برای شروع فعالیت کریپتویی در این کشورها باید از آخرین قوانین باخبر باشند. این ۱۷ کشور عبارتند از بلاروس، برمودا، جزایر بریتیش ویرجین، جزایر کایمن، السالوادور، گرجستان، آلمان، هنگ‌کنگ، مالزی، مالت، پرتغال، پورتوریکو، سنگاپور، اسلوونی، کره جنوبی، سوئیس و امارات متحده عربی.

امارات تنها کشور در منطقه خاورمیانه است که فضای بسیار مطلوبی برای فعالیت‌های کریپتویی فراهم کرده و در سال‌های اخیر به مقصد بسیاری از سرمایه‌گذاران بازار رمزارزها تبدیل شده است. در ۷ امارت این کشور از جمله دوبی و ابوظبی، افراد هیچ مالیاتی تحت عنوان درآمد یا عایدی بر سرمایه بابت رمزارزها نمی‌پردازند.

کره جنوبی پیش از این قصد داشت مالیات ۲۰ درصدی بر عایدی سرمایه کریپتویی اعمال کند، اما اجرا این تصمیم را تا سال ۲۰۲۸ به تعویق انداخته است. در مالزی تنها معامله‌گران حرفه‌ای مشمول پرداخت مالیات کریپتویی هستند. در آلمان هم به سرمایه‌گذاران بلندمدت در بازار کریپتوکارنسی معافیت‌های مالیاتی جذابی ارائه می‌شود.