فاز جدید ارتقای خدمات زیرساختی بازار سرمایه آغاز شد

به گزارش صدای بورس رونمایی رسمی از خدمت توزیع سود مکانیزه صندوق‌های سرمایه‌گذاری در جریان نمایشگاه کیش(Kishinvex ۲۰۲۵) در پاییز سال ۱۴۰۴ صورت گرفت. اکنون این سیستم به کل ناشران بازار سرمایه تسری یافته است.

محمد باغستانی ضمن تشریح ابعاد این تحول بزرگ ساختاری، گفت: چرخه سنتی توزیع سود که سال‌ها متکی بر فرآیندهای دستی و بروکراسی کاغذی بود، با هدف حذف خطای انسانی، ارتقای شفافیت و شتاب‌بخشی به واریز دارایی سهام‌داران، به طور کامل بازطراحی و دیجیتالی شده و ناشران بورس از این پس بر بستر درگاه یکپارچه ذی‌نفعان بازار سرمایه (دارا) به صورت خودخدمت (Self-Service) عملیات پرداخت را مدیریت می‌کنند.

حرکت از سنت به مدرنیته

مدیرعامل سپرده‌گذاری مرکزی اوراق بهادار و تسویه وجوه با اعلام این‌که فرآیندهای کاغذمحور پیشین محدودیت‌های زیادی برای ناشران ایجاد می‌کرد، افزود: ماهیت تمام درخواست‌های واریز سود در گذشته مبتنی بر مستندات مکتوب، نامه‌نگاری‌های اداری و مکاتبات کاغذی زمان‌بر بود و شرکت‌ها برای تعیین زمان یا هماهنگی‌های لازم، ناچار به مراجعات حضوری یا تماس‌های تلفنی متعدد با اداره توزیع سود شرکت سپرده‌گذاری مرکزی بودند.

کاهش ریسک عملیاتی و خطای انسانی

باغستانی گفت: وجود واسطه‌های انسانی متعدد در این زنجیره، علاوه بر این‌که به کندی فرآیند اداری منجر می‌شد، ریسک عملیاتی و احتمال خطای انسانی در تعیین زمان واریز، انتخاب گروه سهام‌داری یا ثبت اطلاعات را به شدت بالا می‌برد.

او با تاکید بر نبود سرویسی برای رصد لحظه‌ای اقدامات، اعلام کرد: فقدان شفافیت و نبود امکان پیگیری آنلاین وضعیت درخواست‌ها توسط ناشر در کنار وابستگی شدید زمان‌بندی به بررسی‌های دستی برای اجرای پرداخت در سررسید، از بزرگ‌ترین چالش‌های چرخه سنتی به شمار می‌رفت.

ایجاد بستر کاملا دیجیتال درخواست‌ها

مدیرعامل سپرده‌گذاری مرکزی با تبیین ابعاد این تحول هوشمند، ماهیت درخواست‌ها در بستر جدید را کاملاً دیجیتال و مبتنی بر درگاه آنلاین خودخدمت (Self-Service) دانست و گفت: در این سیستم نیاز به هرگونه هماهنگی دستی کاملاً حذف شده و ناشران می‌توانند گروه سهام‌داری و تاریخ پرداخت را به صورت هوشمند انتخاب کنند؛ ضمن این‌که با فعال‌سازی بخش خودکارسازی (Automation)، دستور پرداخت به بانک بلافاصله پس از تأمین وجه در روز سررسید صادر می‌شود.

ارتقای استانداردهای امنیتی

باغستانی با اشاره به ارتقای استانداردهای امنیتی این طرح یادآور شد: انتقال مستقیم و سیستمی داده‌ها از ناشر به بانک، احتمال خطای انسانی را به طور کامل حذف کرده و پایش و ردیابی آنلاین وضعیت تراکنش‌ها را به صورت متمرکز در اختیار شرکت‌ها قرار می‌دهد.

افزایش چشم‌گیر بهره‌وری

مدیرعامل سمات، افزایش چشم‌گیر بهره‌وری، کاهش زمان چرخه پرداخت و حذف هزینه‌های اداری مکتوب را از دستاوردهای اصلی این طرح خواند و تاکید کرد: ظرفیت نامحدود و مقیاس‌پذیری سامانه برای تعریف نوبت‌های پرداخت متعدد، در کنار سیستم اطلاع‌رسانی پیامکی واریزهای موفق یا ناموفق جهت به‌روزرسانی حساب سجام، زنجیره خدمات را به بالاترین سطح استاندارد رسانده است.

آغاز تحول با صندوق‌های سرمایه‌گذاری

باغستانی با بیان این‌که این تحول بزرگ زیرساختی، امتداد برنامه‌ای است که پیش از این موفقیت خود را در بخش دیگری از بازار سرمایه به اثبات رسانده بود، با یادآوری سوابق این طرح اعلام کرد: جرقه اصلی توزیع مکانیزه سود، ابتدا از صندوق‌های سرمایه‌گذاری آغاز شد.

به گفته او، توزیع سود صندوق‌ها در گذشته کاملاً دستی بود، اما با برنامه‌ریزی‌های صورت گرفته، این فرآیند با هدف افزایش دقت و کاهش خطای انسانی به طور کامل بازطراحی شد و ناشران صندوق‌ها توانستند اطلاعات خود را در درگاه دارا وارد کرده و سودها را به صورت مکانیزه واریز کنند و نمایندگان آن‌ها نیز گزارش‌های آنلاین را دریافت کنند.