سازمان بورس نیازمند خط اعتباری سنگین از بانک مرکزی است

به گزارش صدای بورس،برزو حق‌شناس با اشاره به وضعیت فعلی بازار سرمایه و الزامات بازگشایی آن، اظهار کرد: شرایط کنونی بازار سرمایه و اقدامات لازم پیش از بازگشایی، به مفروضات بازگشایی بستگی دارد؛ زیرا هر فرض، شرایط خاص خود را می‌طلبد. در حال حاضر، ارائه یک پیش‌بینی دقیق دشوار است، اما اگر بخواهیم شرایط کنونی را در نظر بگیریم، سازمان بورس مانند آنچه در گذشته تجربه شد، نیازمند خط اعتباری بسیار سنگینی از بانک مرکزی است. این خط اعتباری به صندوق‌های حمایتی کمک می‌کند تا از بازار حمایت کنند.

وی افزود: علاوه بر این، می‌توان تسهیلاتی را برای شرکت‌های حقوقی و سرمایه‌گذاری در نظر گرفت تا به جای فروش سهام، به خرید بپردازند و نیازهای مالی خود را از این طریق تامین کنند. با توجه به اطلاعیه سازمان، بعید است که بازار تا پایان سال بازگشایی شود، اما در صورت بازگشایی، تزریق خط اعتباری قوی بانک مرکزی مستقیما به صندوق‌های حمایتی امری ضروری است.

این کارشناس بورس و سرمایه با اشاره به اثربخشی راهکارهایی مانند تنظیم حجم مبنا یا ابزارهای ساختاری در جلوگیری از افت شدید قیمت‌ها به جای محدود کردن دامنه نوسان، گفت: به نظر من، این ایده که بتوان با تنظیم حجم مبنا یا دامنه نوسان از ریزش قیمت‌ها جلوگیری کرد، منطقی نیست. این رویکرد، نوعی توهین به درک بازار است. اگر بازار دلیلی برای ریزش می‌بیند، تلاش برای جلوگیری از آن با ابزارهای محدود، مانند تلاش برای متوقف کردن یک بهمن با ابزاری کوچک است.

حق‌شناس اضافه کرد: راهکار اصلی، تامین خط حمایتی سنگین است. در شرایط فعلی، بسیاری از فعالان بازار، از جمله فعالان حقیقی، برای تامین نقدینگی خود ناچار به فروش سهام هستند. کاهش دامنه نوسان به یک درصد، تفاوتی با ۳ یا ۱۰ درصد ایجاد نمی‌کند، اگر بازار قصد فروش داشته باشد، تا رسیدن به نقطه تعادل مدنظرش، فروش را ادامه خواهد داد؛ این اقدامات تنها فرآیند را کندتر می‌کند.

وی با اشاره به تجربه سال ۹۹، بیان کرد: در سال ۹۹ نیز شاهد بودیم که با تعریف دامنه نامتقارن، نه‌تنها مشکل حل نشد، بلکه فاجعه‌ای رخ داد و نقدشوندگی از بازار سلب شد و بازار تا عید نوروز در صف فروش باقی ماند. راهکار واقعی، ایجاد خط حمایتی قوی برای صندوق‌های حمایتی و رفع مشکلات تامین مالی شرکت‌های حقوقی بزرگ است تا مجبور به فروش سهام نشوند. این راهکارها، مانند اعتباردهی در ازای وثیقه‌گذاری سهام، راه‌های موثرتری هستند. در شرایط فعلی، نقدشوندگی اهمیت چندانی ندارد، اما این اقدامات به طور کلی به بازار آسیب می‌زنند. اگر قرار است چنین کاری کنند، بهتر است بازار را باز نکنند.

این کارشناس بورس در خصوص نقش صندوق‌های تثبیت بازار و توسعه، کفایت منابع آن‌ها و اهمیتشان در مدیریت بحران، بیان کرد: در حال حاضر، منابع این صندوق‌ها به هیچ عنوان کافی نیست، هرچند نقش آن‌ها در مدیریت شرایط بحرانی بسیار موثر است. پس از جنگ ۱۲ روزه، شاهد بودیم که این صندوق‌ها توانستند به بازار تعادل بخشیده و آن را جمع کنند، هرچند نحوه فعالیتشان با انتقاداتی روبرو بود. برای شرایط فعلی، تزریق خط اعتباری بسیار سنگین از سوی بانک مرکزی به این صندوق‌ها ضروری است تا بتوانند بازار را مدیریت کنند. بازگشایی بازار تا پایان سال، به ویژه در شرایط جنگی، صحیح نیست.

حق‌شناس در خصوص استراتژی سرمایه‌گذاران خرد برای کاهش زیان ناشی از هیجانات بازار، اظهار کرد: در شرایط جنگ مستقیم، هیچ استراتژی‌ای نمی‌تواند کاملا موثر باشد. پیش از این، باید تعادل برقرار می‌شد که اکنون دیگر صحبت از آن فایده‌ای ندارد. همانطور که اخیرا در تبریز شاهد بودیم، بمباران منجر به آسیب دیدن شرکت‌های بورسی شد و سهامداران این شرکت‌ها هیچ کاری از دستشان برنمی‌آید. پیش از هرگونه بازگشایی، سازمان بورس باید از کلیه شرکت‌ها بخواهد در خصوص میزان آسیب وارده از وقایع اخیر شفاف‌سازی کنند. این شفاف‌سازی به سهامداران کمک می‌کند تا تصمیمات بهتری برای ادامه فعالیت خود بگیرند. میزان آسیب، پوشش بیمه‌ای و کمک‌های احتمالی دولت نیز باید مشخص شود.

وی در خصوص سناریوی قابل پیش‌بینی برای روند کوتاه‌مدت بازار سرمایه در صورت عدم حمایت صحیح، اظهار کرد: اگر حمایت به درستی انجام نشود، بازار سرمایه آسیب بسیار جدی خواهد دید. در گذشته نیز علی‌رغم تلاش صندوق‌ها و تزریق اعتبار از سوی بانک مرکزی، شاهد خروج سرمایه‌ها بودیم که حتی در روند صعودی بعدی نیز بازنگشتند. در صورت آسیب دیدن سرمایه‌گذاران در شرایط فعلی، عواقب آن در بلندمدت بسیار شدید خواهد بود.