به گزارش صدای بورس، نرخ دلار و بهره عاملهای اثرگذار بر بازار سهام هستند که هر نوع سیاستگذاری درخصوص آنها بر نوسانات بازار سرمایه بهطور مستقیم اثرگذار است. اگرچه در شرایط کنونی، بازار سرمایه به تعادل خود نرسیده، اما زمزمه و بعد تایید افزایش نرخ بهره بانکی دلیلش هرچه باشد، باعث خواهد شد تا بسیاری از سرمایهگذاران ترسان از ریسک، پولهای خود را از بازار سرمایه خارج و روانه بانکها کنند.
تغییر هیجانی در سیاست انبساطی
عزت اله طیبی، مدیرعامل سبدگردان کاریزما معتقد است: همه بازارها و حتی بازاری مثل بازار بانکی که متولی دارد، سیاستگذار به صورت هیجانی رفتار میکند و با کاهش و افزایش هیجانی نرخ بهره تمام بازارها را تحت تاثیر خود قرار میدهد. وی خاطر نشان ساخت: در ابتدای سال بانک مرکزی یک سیاست انبساطی خیلی شدیدی را اجرا کرد و یکباره کاهش ۸ درصدی نرخ بهره را به اجرا درآورد که این طرح تمامی بازارها را تحت تاثیر خود قرار داد و منابع بسیار زیادی را به سمت بورس روانه کرد و اثرات نامطلوبی بر بازار سرمایه گذاشت.
مدیرعامل سبدگردان کاریزما افزود: کاهش یکباره نرخ بهره به ۱۵درصد، بسیاری از سپردهگذاران بانکی را با این نرخها به سراغ بازارهای دیگر فرستاد و در این میان بازار سرمایه هم سهمی از این نقدینگی سرگردان را به خود جذب کرد. این کار در حالی صورت گرفت که قرار بود فرهنگسازی ورود عموم به بازار سرمایه رخ دهد. اما اثرات نامطلوب آن سالهای سال در ذهن سرمایهگذاران جدید خواهد ماند و شاید بسیاری از سرمایهگذاران را از این بازار فراری دهد.
تیشهای بر ریشه اعتماد
فردین آقابزرگی، مدیرعامل کارگزاری بانک رفاه با بیان اینکه یکی از سیاستهای پولی در نظام بازار پول که اثر مستقیم و قابل توجهی بر بازار سرمایه میگذارد نرخ بهره است، گفت: هر میزان نرخ بهره کاهش پیدا کند، نرخ بازده بدون ریسک به طبع آن کمتر محاسبه میشود و در نهایت P/E سهام افزایش پیدا میکند. بنابراین تشویق سرمایهگذاران به کسب سود بدون ریسک در حقیقت یک عامل کاهنده برای ترغیب سرمایهگذاران برای حضور در بازار سرمایه است. آقا بزرگی اظهار داشت: در حال حاضر بهترین پیشنهادی که برای برون رفت بازار سرمایه از این شرایط میشود ارائه کرد و در چند هفته اخیر هم بازار سرمایه بر همین اساس وارد مدار تعادلی شده، مکانیسم درون زا و خود انتظام اصلاح قیمت است که نزدیک شدن ارزش ذاتی و ارزش روز سهام را دربر میگیرد.
مدیرعامل کارگزاری بانک رفاه بیان داشت: بعد از اجرای این راه حل، یک دوره مراقبت لازم است. همچنین در حال حاضر همه ارکان بازار باید با اصلاح زیرساختها و تجربه از وضعیت گذشته بازار را در دستور کار خود قرار دهند و بدانند هر تصمیم اشتباهی که درباره بازار سرمایه اتخاذ شود، تیشهای بر ریشه اعتماد مردم به سرمایهگذاری در بورس است.
ضرورت یک جراحی مدیریتی
علیرضا تاج بر، عضو هیأت مدیره کارگزاری اقتصاد بیدار با بیان اینکه تغییر نرخ بهره هم در تئوری و هم در عمل روی بازار سرمایه تاثیر منفی میگذارد، اظهار داشت: سیاستگذاران نمیتوانند اثر کاهش و افزایش نرخ بهره بر بازار سرمایه را نادیده بگیرند. به گونهای که وقتی در عمل بازار سرمایه با پولهای بزرگی مواجه باشد که این پولها حتی در سود هم باشند، اما وقتی سهامدار ببیند که نرخ بهره فاصله اش با تورم کمتر میشود، قطعا بخشی از پول خود را به بانکها منتقل میکند که بازار با فشار فروش مواجه خواهد شد و پول از بازار سرمایه خارج میشود.
تاج بر اظهار داشت: اثر منفی نرخ بهره بر اقتصاد کلان فاجعه بارتر از بورس است، زیرا بورس با جذابیتهای زیاد خود در میان مدت با این مسئله کنار میآید، اما خلق بدون پشتوانه پول در اقتصاد با افزایش حجم نقدینگی روی اقشار مردم و تورم اثر منفی میگذارد که هیچ وقت قابل جبران نیست. وی ریشه ریزش بازار سرمایه را در عدم وجود متولی مشخص برای بازار دانست و خاطر نشان ساخت: آرزوی هر اقتصادی در دنیا این است که ضریب نفوذ بازار سرمایه اش مثل ایران به بالای ۵۰درصد برسد اما این عدد مدیریت نشد. زیرا متولی بازار سرمایه ما مشخص نیست. گرچه در قانون متولی بازار سرمایه سازمان بورس است ولی در عمل از حوزه قضاییه، قوه مقننه و دولت تجویزهای مختلفی برای بورس صورت میگیرد که هیچ هماهنگی هم بین آنها نیست. وقتی سرمایهگذار میبیند وارد عرصهای میشود که ۱۰ تصمیمگیر دارد که هرکدام ساز خود را میزنند مطمئنا با جو بی اعتمادی مواجه میشود. در واقع بورس ما به یک جراحی مدیریتی نیاز دارد.
اثر منفی افزایش نرخ بهره بر شرکتها
مهدی آقا لطفی، رئیس اداره سرمایهگذاریهای بانک با اشاره به اینکه تبعات افزایش نرخ بهره بر بازار سرمایه به رفتار سرمایهگذاران بر میگردد، گفت: مردم سبدی از داراییهای مختلف مثل سهام، اوراق، طلا، سپردهگذاری و غیره دارند که طبیعتا با افزایش نرخ بهره تمایل عمومی سرمایهگذاران به خروج از سهام و اوراق بدهی و در نتیجه افزایش وزن سپردهگذاری در بانکها خواهد شد و این به معنی افزایش عرضه و کاهش تقاضا در سهام خواهد بود و باعث کاهش قیمت سهام شرکتها هم میشود. وی بیان داشت: افزایش نرخ بهره روی شرکتها هم اثرگذار است. افزایش نرخ بهره در بلند مدت سبب افزایش هزینههای مالی، کاهش تمایل شرکتها در امر استقراض بانکی و اجرای طرحهای توسعهای میشود. خود این عامل، سبب کاهش رشد سودآوری شرکتها و حتی کاهش درآمدهای شرکتها خواهد بود که در نهایت این عمل نیز باعث کاهش قیمت سهام شرکتها میشود.
رئیس اداره سرمایهگذاریهای بانک گردشگری تصریح کرد: در شرایطی که اقتصاد کشور با معضل رشد نقدینگی و مشکل تأمین نقدینگی بنگاهها مواجه است، دولت و مدیران بورسی نتوانستند، استقبال مردم از بورس را خوب مدیریت کنند و بدیهی است که از بین رفتن اعتماد عمومی به بازار سرمایه سبب خروج نقدینگی از آن و ورود به بازارهای موازی میشود.
مینا هرمزی
منبع: هفته نامه اطلاعات بورس شماره ۳۷۸
نظر شما