در تحلیل رفتار بازارهای ارز و طلا باید به یک اصل نانوشته اما قدرتمند توجه کرد: در اقتصادهای تورمزده، معامله گران همواره به اخبار منفی وزن و ضریب بیشتری میدهند. وقتی یک خبر مثبت (مانند امضای تفاهمنامه صلح) منتشر میشود، بازار با احتیاط و به کندی به آن واکنش نشان میدهد. چرا که اعتماد به بهبود ساختاری ضعیف است و در مقابل کوچکترین خبر منفی بلافاصله به عنوان یک خطر جدی تلقی شده و ماشه خرید را میچکاند.
در شرایط کنونی، ابهامات مربوط به نحوه راستیآزمایی توافق و البته وضعیت متغیرهای کلان داخلی نظیر رشد نقدینگی، همچون سایهای سنگین بر بازار سایه افکنده است. این واقعیتهای منفی باعث شده تا سرمایهگذاران استراتژی حفظ داراییهای خود را در پیش بگیرند. با جمعبندی متغیرهای فعلی، هفته آینده را میتوان "هفته تقابل اخبار" نامید. بازار ارز و طلا در روزهای آتی به شدت اخبارمحور خواهند بود، با این تفاوت عمده که حساسیت به اخبار منفی به اوج خود رسیده است.
برآوردها نشان میدهد نرخ ارز در کانال فعلی خود تثبیت شده و در صورت تداوم اخبار منفی، تلاشهایی برای شکستن سقفهای مقاومتی کوتاه مدت خواهد داشت. در بازار طلا نیز، شیب صعودی محتملتر از ریزشهای سنگین است. مگر آنکه در روزهای آینده، یک اقدام عملی و قدرتمند بتواند فضای فعلی را تغییر دهد در غیر این صورت، سایه اخبار منفی بازار را در حالت آماده باش نگه داشته و توافق روی کاغذ، در کوتاه مدت توانایی مهار کامل تورم مزمن اقتصاد ایران را نخواهد داشت.
حرکت ارز در مدار واقعیتها
هفته پیش پالسهای مثبت از مذاکرات و احتمال شکلگیری توافق بلند مدت میان ایران و آمریکا، توانست تا حدی ترمز انتظارات تورمی را کشیده و فعالان بازار را به کاهش قیمتها و ثبات اقتصادی امیدوار کند اما بازارها همواره بر مدار پیشبینیهای خطی و آرزوها حرکت نمیکنند.
اکنون در نقطهای ایستادهایم که تفاهم نامه صلح به امضا رسیده است اما واکنش دماسنجهای اقتصادی به این رویداد مهم برخلاف انتظارات اولیه، چندان روی خوشی نشان نمیدهد و نمودارها پس از ریزش خفیف اولیه تمایلی به ادامه مسیر خود ندارند.
تناقض فعلی بازار ریشه در یک واقعیت مهم دارد: کفه اخبار منفی، ابهامات اجرایی و ریسکهای جانبی بسیار سنگینتر از جوهر روی کاغذِ این تفاهمنامه است. بازار ارز در ایران، بیش از آنکه تابع متغیرهای بنیادین اقتصاد کلان باشد با سوخت انتظارات تورمی کار میکند. در هفتههای گذشته، بازار با پیشبینی یک سناریوی مثبت تا حدودی اثرات توافق را "پیشخور" کرده بود.
هجوم اخبار منفی به بازار ارز
با این حال، پس از امضای تفاهمنامه، ورق برگشت و دلیل اصلی این تغییر فاز، هجوم اخبار منفی در حاشیه این توافق است. معاملهگران در بازار آزاد به خوبی میدانند که فاصله امضای یک تفاهمنامه روی کاغذ تا اجرایی شدن بندهای اقتصادی آن از جمله آزادسازی واقعی منابع ارزی بلوکه شده، لغو ساختار تحریمها و تسهیل تبادلات بانکی راهی طولانی و پرمانع است.
از سوی دیگر، مخابره سیگنالهای منفی، تداوم برخی تنشهای ژئوپلیتیکی (مانند نقض متناوب آتشبس در لبنان) و اظهارنظرهای متناقض سیاسی باعث شده تا ریسک سیستماتیک همچنان در اتمسفر بازار احساس شود. سرمایهگذاران هوشمند، توافق فعلی را در صورت عدم اجرای سریع تنها یک مسکن موقت میدانند و به همین دلیل تقاضای احتیاطی برای ارز کاهش نیافته است. پیشبینی میشود در هفته آینده و با فرض ثبات شرایط فعلی، دلار تمایلی به شکستن کفهای حمایتی قوی خود نداشته باشد.
اسکناس آمریکایی به احتمال زیاد در یک محدوده مشخص، اما با میل به صعود و واکنش سریع به هرگونه خبر منفی جدید، معامله خواهد شد.
حفظ پایگاه امن طلا
بازار طلا و سکه همواره بازتابی ترکیب یافته از نوسانات دلار داخلی و اونس جهانی است. با توجه به شرایط فعلی و عدم افت معنادار دلار، طلا نیز نتوانست به روند کاهشی که از یک توافق سیاسی جدی انتظار میرفت تن بدهد. در شرایط ملتهب، امنترین پناهگاه سرمایههای خرد و کلان، بازار طلا است.
حباب سکه که در روزهای اولیه امضای تفاهم نامه تا حدودی تخلیه شده اما اکنون با پمپاژ اخبار منفی و ایجاد تردید در پایداری شرایط اقتصادی، مجددا در حال متورم شدن است. فعالان بازار طلا معتقدند تا زمانی که جریان ورود ارز به کشور به صورت فیزیکی و ملموس احساس نشود و سیاستگذاران نتوانند عرضه را به شکل پایدار مدیریت کنند، طلا گارد نزولی شدیدی به خود نخواهد گرفت.
برای هفته پیشرو، پیشبینی میشود که بازار طلا نوسانات رفت و برگشتی زیادی را تجربه کند، اگر اخبار منفیِ حاشیهای تشدید شود احتمال شکستن مقاومت بازار و صعود پلهای قیمت طلا و سکه وجود دارد.
طبق مشاهدات، خریداران در این بازار فعلا با احتیاط رفتار میکنند و در مقابل فروشندگان نیز حاضر به عرضه دارایی خود با قیمتهای پایینتر از ارزش ذاتی و حباب فعلی نیستند که این امر به خشک شدن نسبی عرضه در قیمتهای پایین میانجامد.
- محمدعلی ایروانیان - خبرنگار
نظر شما