گران شدن ۵۰درصدی مرغ ،مقصر کیست؟

به گزارش صدای بورس،روزنامه همشهری درباره علت گران‌شدن مرغ با ناصر فخاری، مدیرعامل سابق سازمان اقتصادی کوثر، رضا مبصری، دبیر انجمن تولیدکنندگان زنجیره‌ای گوشت مرغ کشور و حسن رکنی، معاون سابق وزارت جهادکشاورزی گفت‌وگو کرده‌است.

برآیند اظهارات کارشناسان این است که مافیای واردات نهاده و تولیدکنندگان عمده جوجه‌یک‌روزه، عوامل گرانی مرغ هستند البته در سال جاری قطع برق هم تاثیرگذار بوده است.

فخاری : مافیای صنعت مرغ ریشه گرانی است

سهم خوراک دام در هزینه تمام‌شده مرغ، تا ۶۰درصد است. دلیل گرانی مرغ، عدم‌تخصیص بموقع ارز است. به همین دلیل تولیدکننده مجبور می‌شود با ارز آزاد، نهاده را تامین کند و بعد که ارز ترجیحی تخصیص پیدا کرد آن را جایگزین کند اما این هزینه تامین مالی موجب افزایش هزینه تمام‌شده تولید مرغ می‌شود. ۲۰درصد نهاده‌ها هم خارج از سامانه بازارگاه تامین که آن هم با نرخ ارز آزاد محاسبه می‌شود. عده‌ای توان دریافت ارز نیمایی در هر زمانی را دارند که می‌توان گفت اینها مافیای صنعت مرغ هستند. واردکنندگان عمده نهاده‌ها در کشور اختیارات زیادی دارند و فرآیندهای قانونی واردات برای آنها به راحتی انجام می‌شود و این امکان دامپینگ(قیمت‌شکنی) را برای آنها فراهم می‌کند و رقبای کوچک را حذف می‌کنند. دولت هم این مافیا را می‌شناسد اما چون ابزار قدرت را دراختیار دارند، دولت حاضر به مقابله با آنها نیست چون می‌توانند امنیت غذایی را دچار بحران کنند. نزدیک به ۳۰سال است که این جریان در واردات نهاده‌ها و کالاهای اساسی انحصار دارند. ۳گروه اصلی واردکننده نهاده داریم که البته فاصله گروه اول بسیار بیشتر از گروه دوم است.

مبصری : مرغ کمتر از سایر کالاها گران شده است

هر کس از ارز ۲۸۵۰۰تومانی استفاده می‌کند باید جوابگو باشد و ما تولیدکنندگان از نهاده‌هایی که توسط عده‌ای بازرگان وارد می‌شود استفاده می‌کنیم. دولت باید نظارت کند که آیا واردکنندگانی که ارز ۲۸۵۰۰تومانی می‌گیرند. نهاده را با نرخ تعیین‌شده به بازار عرضه می‌کنند یا خیر. قیمت نهاده مرغ در سامانه بازارگاه از سال ۱۴۰۱ثابت بود اما مدتی است که گران شده است. ۸۰درصد نهاده‌های تولید مرغ با همان ارز ترجیحی وارد می‌شود. سهم نهاده‌ها ۴۰درصد از هزینه تمام‌شده است و مابقی سایر هزینه‌هاست که نسبت به سال قبل افزایش یافته و به همین دلیل مرغ را گران کردیم. هزینه تمام‌شده مرغ زنده در اردیبهشت امسال ۷۲۰۰۰تومان و قیمت هر کیلوگرم گوشت مرغ ۱۱۷هزار تومان بود و اکنون باید گران‌تر عرضه شود. در سال گذشته متوسط رشد قیمت اقلام خوراکی در کشور ۴۰.۵درصد بود اما قیمت مرغ کمتر از این بالا رفته است. نرخ متعادل قیمت مرغ در شرایط فعلی باید ۱۲۰هزار تومان باشد. به‌علت قطع برق که هفته‌ای ۲روز بوده، تولیدات صنعت مرغ کاهش یافته است. هم‌اکنون هزینه تمام‌شده مرغ زنده در ایران ۷۵هزار تومان و مرغ کشتار ۱۰۹هزار تومان است.

رکنی: انحصار بازار مرغ قطعی است

نهاده‌ها در ایران در اختیار چند تاجر بزرگ است و حتما باید نظارت جدی در این حوزه وجود داشته باشد و وظیفه دولت‌ و وزارت جهادکشاورزی در این زمینه مهم است. مشکل اصلی این است که ارز ترجیحی با ارز آزاد اختلاف زیادی دارد و موجب تحریک به تخلف می‌شود. پیشنهاد بنده این است که یارانه به‌طور مستقیم به مردم داده شود و ارز ترجیحی کنار گذاشته شود چون به مردم نمی‌رسد. دولت می‌گوید هرکس می‌تواند نهاده وارد کند این کار را انجام دهد. هم‌اکنون ۸۰درصد انحصار واردات نهاده در اختیار چند تاجر بزرگ است و شرکت‌هایی که در دولت‌های گذشته خواستند سهم این تجار را کم کنند دچار مشکل شدند. البته بعید نیست که این چند تاجر بزرگ مانع فعالیت رقبا شده باشند.