به گزارش صدای بورس، مراسم پذیرهنویسی صندوق پروژه نور بهعنوان یکی از مهمترین ابزارهای نوین تأمین مالی در حوزه انرژی، با حضور مقامات ارشد دولت، مجلس و بازار سرمایه برگزار شد؛ صندوقی که به گفته مسئولان، بزرگترین صندوق پروژه در حوزه نیروگاههای خورشیدی کشور محسوب میشود و میتواند نقطه عطفی در پیوند بازار سرمایه با زیرساختهای حیاتی اقتصاد باشد.
در این مراسم، محسن طرزطلب معاون وزیر نیرو، با اشاره به ابعاد این پروژه، نور را بزرگترین صندوق پروژه نیروگاه خورشیدی کشور معرفی کرد و گفت: پراکندگی جغرافیایی نیروگاههای خورشیدی یکی از مهمترین مزیتهای این طرح است؛ چراکه بخشی از این نیروگاهها احداث شده و بخش دیگر در حال ساخت است. به گفته وی، نیروگاه ۱۰۰ مگاواتی خوزستان نیز بهزودی به بهرهبرداری خواهد رسید.
وی با اشاره به ویژگیهای فنی این صندوق افزود: یکی از مزیتهای مهم یونیتهای این صندوق، عدم شمول در قطعی برق است که آن را به گزینهای جذاب برای متقاضیان تبدیل میکند. همچنین سرمایهگذاران تا ساعت ۱۲ روز پذیرهنویسی امکان خرید واحدهای این صندوق را داشتند.
طرزطلب، امنیت سرمایهگذاری، بهرهمندی از درآمد پایدار و معافیت مالیاتی را از دیگر مزایای این صندوق برشمرد و توضیح داد: دو مسیر انتفاعی برای سرمایهگذاران در نظر گرفته شده است؛ نخست، درآمد حاصل از فروش برق و دوم، تخصیص ظرفیت نیروگاهی به متقاضیانی که به دنبال تأمین برق بدون قطعی هستند.
وی همچنین از برنامههای توسعهای در این حوزه خبر داد و گفت: ورود به صندوقهای پروژه ارزی نیز در دستور کار قرار دارد. بهعلاوه، سازمان ساتبا ۳۰۰ مگاوات ظرفیت نیروگاهی را در اختیار کمیته امداد قرار داده که نشاندهنده رویکرد توسعهای دولت در حوزه انرژیهای تجدیدپذیر است.
الزام تنوعبخشی به سبد انرژی؛ نقش بازار سرمایه پررنگتر میشود
در ادامه این مراسم، رضا سپهوند سخنگوی کمیسیون انرژی مجلس، با تأکید بر ضرورت تنوعبخشی به سبد انرژی کشور گفت: اتکای صرف به برق حرارتی با چالشهایی از جمله تأمین گاز همراه است و به همین دلیل توسعه انرژیهای جایگزین اجتنابناپذیر است.
وی با اشاره به اهداف توسعهای کشور در این حوزه تصریح کرد: پیشبینی میشود تا پایان سال، ظرفیت برق خورشیدی کشور به ۱۲ هزار مگاوات برسد. با این حال، بهدلیل محدودیتهای فنی، سهم برق خورشیدی در شبکه بین ۲۰ تا ۳۰ درصد خواهد بود و لازم است برای تأمین برق پایدار ۲۴ ساعته، به سایر منابع از جمله برق هستهای و نیروگاههای کوچکمقیاس نیز توجه شود.
سپهوند نقش بازار سرمایه را در این مسیر کلیدی دانست و گفت: فعال بودن بورس و بازار سرمایه، لازمه ادامه مسیر توسعه و تنوعبخشی به سبد تأمین برق کشور است.
بازار سرمایه؛ حلقه اتصال سرمایههای خرد به پروژههای کلان انرژی
در بخش دیگری از این مراسم، حجتالله صیدی رئیس سازمان بورس و اوراق بهادار، با ارائه تصویری از وضعیت فعلی بازار سرمایه گفت: در حال حاضر حدود ۵۷۸ صندوق سرمایهگذاری با بیش از ۳ هزار و ۴۰۰ هزار میلیارد تومان دارایی در بازار فعال هستند.
وی صندوق پروژه نور را نمونهای موفق از پیوند بازار سرمایه با بخش واقعی اقتصاد دانست و افزود: این پیوند برای آینده اقتصاد کشور حیاتی است، چراکه بدون تأمین پایدار انرژی، بهویژه برق، امکان رشد اقتصادی و افزایش تولید ناخالص داخلی وجود ندارد.
صیدی با اشاره به چالشهای صنعت برق تصریح کرد: ناترازیهای موجود نشان داد که برق باید بهعنوان یک کالای اقتصادی دیده شود. اگر برق پایدار و اقتصادی نباشد، تولید آسیب میبیند، سرمایهگذاری کاهش مییابد و بهرهوری افت میکند.
وی تأمین مالی پروژههای انرژی را نیازمند منابع گسترده دانست و گفت: بازار سرمایه با تجمیع سرمایههای خرد میتواند نقش مؤثری در این حوزه ایفا کند، اما لازمه آن ارائه تصویر شفاف از ریسک و بازده پروژهها برای جلب اعتماد سرمایهگذاران است.
رئیس سازمان بورس همچنین به تغییر ترکیب تأمین مالی در اقتصاد کشور اشاره کرد و افزود: در گذشته حدود ۹۰ درصد تأمین مالی بر عهده بازار پول و تنها ۱۰ درصد سهم بازار سرمایه بود، اما اکنون سهم بازار سرمایه به حدود ۱۳.۷۸ درصد رسیده و هدفگذاری ما رسیدن به نسبت ۵۰ به ۵۰ است.
انرژی؛ پاشنه آشیل اقتصاد در عصر صنعتی جدید
در پایان این مراسم، عباس علیآبادی وزیر نیرو، با نگاهی کلان به آینده انرژی کشور گفت: در انقلاب صنعتی چهارم، انرژی بهویژه انرژی ثانویه، به پاشنه آشیل اقتصادها تبدیل شده است.
وی با بیان اینکه انرژی خورشیدی با وجود مزایای زیستمحیطی، محدودیتهایی نیز دارد، اظهار کرد: این نوع انرژی نسبت به سوختهای فسیلی گزینه بهتری است، اما برای پایداری شبکه کافی نیست و باید ترکیبی از منابع انرژی مورد استفاده قرار گیرد.
علیآبادی با اشاره به اهمیت هوشمندسازی شبکه برق افزود: حتی پیش از فراگیر شدن هوش مصنوعی، برنامههایی برای هوشمندسازی شبکه در دستور کار بوده و امروز دینامیک شبکه برق کشور تحت تأثیر این تحولات قرار گرفته است.
وی توسعه ذخیرهسازهای انرژی را یکی از راهکارهای مهم برای رفع ناترازی دانست و گفت: در حال حاضر وجود ۱۲ هزار و ۵۰۰ مگاوات ظرفیت برقآبی تا حدودی به پایداری شبکه کمک کرده است، اما برای پاسخ به نیازهای آینده، اقدامات گستردهتری ضروری است.
پیوند سرمایههای خرد با توسعه انرژی کشور
پذیرهنویسی صندوق پروژه نور را میتوان گامی مهم در مسیر تأمین مالی پروژههای زیرساختی از طریق بازار سرمایه دانست؛ مدلی که با تجمیع سرمایههای خرد، نهتنها به توسعه انرژیهای تجدیدپذیر کمک میکند، بلکه میتواند به حل بخشی از ناترازیهای ساختاری در صنعت برق نیز منجر شود. در عین حال، تأکید مقامات بر شفافیت، ثبات مقررات و ارائه تصویر دقیق از ریسک و بازده، نشان میدهد که موفقیت این ابزارها بیش از هر چیز به اعتمادسازی در میان سرمایهگذاران وابسته است.