چرا پول به صندوق‌های درآمد ثابت می‌رود؟/ فاصله سرمایه‌گذاران از طلا

به گزارش صدای بورس، سرمایه‌گذاران بازار سرمایه پس از بازگشایی معاملات در سال جدید در کنار تنش‌های بین المللی رویکرد متفاوتی در قبال ابزارهای قابل معامله در این شرایط نشان دادند.

بررسی جریان نقدینگی در بازار صندوق‌های سرمایه‌گذاری نشان می‌دهد که در روز ۵ فروردین مسیر سرمایه‌گذاران حقیقی در دو بازار درآمد ثابت و طلا کاملاً متفاوت بوده است.

در این روز، صندوق‌های درآمد ثابت با ورود حدود ۳.۶ همت نقدینگی حقیقی مواجه شدند؛ در حالی که صندوق‌های طلا خروجی نزدیک به ۷۰۰ میلیارد تومان را ثبت کردند. این تضاد رفتاری، نخستین نشانه از تغییر ترجیحات سرمایه‌گذاران پس از بازگشایی معاملات در سال جدید در شرایط جنگی است.

در ادامه این روند، داده‌های معاملاتی ۸ فروردین نیز حکایت از تداوم اقبال به صندوق‌های درآمد ثابت دارد. تا پایان معاملات این روز، حدود ۳.۵ همت پول حقیقی وارد این صندوق‌ها شد. در مقابل، صندوق‌های طلا با برتری محسوس فروشندگان همراه بودند؛ به‌طوری‌که سرانه فروش حقیقی با حدود ۲۰۹.۵ میلیون تومان به‌مراتب بالاتر از سرانه خرید حقیقی حدود ۷۰ میلیون تومان قرار گرفت و نشان داد فشار عرضه در این بازار همچنان پابرجاست.

در آخرین روز مورد بررسی، یعنی ۹ فروردین، صندوق‌های درآمد ثابت شاهد ورود ۲.۶ همت نقدینگی حقیقی بودند. ارزش معاملات این صندوق‌ها به ۱۲.۹ همت رسید و سرانه خرید حقیقی با ۲۰۹.۷ میلیون تومان از سرانه فروش حقیقی ۱۷۹.۴ میلیون تومان پیشی گرفت؛ به‌طوری‌که نسبت خریدار به فروشنده عدد ۱.۱۷ را ثبت کرد. در سوی مقابل، صندوق‌های طلا با خروج ۸۱۵ میلیارد تومان پول حقیقی و ارزش معاملات ۴.۲ همت، همچنان در مسیر خروج نقدینگی حرکت کردند؛ جایی که سرانه فروش حقیقی ۲۱۰.۶ میلیون تومان تقریباً دو برابر سرانه خرید حقیقی ۱۰۳.۱ میلیون تومان بود.

جریان معاملات صندوق‌های سرمایه‌گذاری در روزهای ابتدایی فروردین نشان می‌دهد در حالی که صندوق‌های درآمد ثابت طی روزهای ۵، ۸ و ۹ فروردین در مجموع نزدیک به ۹.۷ همت ورود پول حقیقی را ثبت کرده‌اند، صندوق‌های طلا در همین بازه زمانی با حدود ۲ همت خروج نقدینگی مواجه شده‌اند؛ روندی که به گفته کارشناسان، ریشه در افزایش ریسک‌های اقتصادی، رکود بازارهای رقیب و کاهش جذابیت طلا در کوتاه‌مدت دارد.

افزایش ریسک‌های اقتصادی و ترجیحات کوتاه‌مدت سرمایه‌گذاران

نوید سالک، کارشناس بازار سرمایه، در تشریح روند کلی بازار در گفت و گو صدای بورس، گفت: از تاریخ نهم اسفند ماه سال گذشته تا امروز، یعنی از ابتدای جنگ تا کنون، به‌طور خالص در مجموع شاهد ۹.۵ همت ورود پول حقیقی به صندوق‌های درآمد ثابت بوده‌ایم. در همین بازه زمانی، بررسی صندوق‌های طلا نشان می‌دهد که ۶.۸ همت خروج خالص پول حقیقی از این صندوق‌ها به ثبت رسیده است.

وی افزود: دلیل اصلی گرایش سرمایه‌گذاران به صندوق‌های درآمد ثابت را باید در افزایش شدید ریسک‌های اقتصادی جست‌وجو کرد. در شرایطی که اقتصاد کشور در یکی از پرریسک‌ترین مقاطع خود قرار دارد، طبیعی است که اشخاص حقیقی به سمت ابزارهای کم‌ریسک‌تر حرکت کنند. صندوق‌های درآمد ثابت از کم‌ریسک‌ترین ابزارهای مالی بازار محسوب می‌شوند و به همین دلیل در چنین فضایی، مقصد اصلی نقدینگی هستند.

سالک اشاره کرد: عامل مهم دیگر، وضعیت نامناسب بازارهای رقیب است. بازار سهام و صندوق‌های سهامی عملاً بسته یا بسیار کم‌عمق شده‌اند و امکان معامله مؤثر در آنها وجود ندارد. بازار مسکن و خودرو نیز به‌ویژه در شرایط جنگی، نه‌تنها جذابیتی ندارند بلکه از نظر عملیاتی نیز گزینه‌ای قابل اتکا برای سرمایه‌گذاری محسوب نمی‌شوند. در مقابل، صندوق‌های درآمد ثابت علاوه بر سود روزشمار، از نقدشوندگی بالایی برخوردارند و این موضوع برای سرمایه‌گذارانی که نمی‌دانند چه زمانی به منابع خود نیاز خواهند داشت، اهمیت زیادی دارد.

کارشناس بازار سرمایه در ادامه درباره دلایل خروج پول از صندوق‌های طلا گفت: کاهش سرعت رشد نقدینگی در فضای جنگی، افت نرخ دلار آزاد نسبت به قبل از جنگ و همچنین کاهش قیمت‌های جهانی طلا از جمله عواملی هستند که جذابیت این بازار را کاهش داده‌اند. گفته می‌شود فروش بخشی از ذخایر طلا توسط بانک‌های مرکزی درگیر جنگ نیز در افت قیمت جهانی طلا مؤثر بوده است.

سالک تأکید کرد: در چنین شرایطی، سرمایه‌گذاران ترجیح می‌دهند منابع خود را از بازارهایی مانند طلا و دلار که چشم‌انداز کوتاه‌مدت روشنی ندارند خارج کرده و به سمت صندوق‌های درآمد ثابت منتقل کنند؛ صندوق‌هایی که بازدهی آنها قابل پیش‌بینی، سود آنها روزشمار و نقدشوندگی‌شان بالاست. به نظر می‌رسد تا زمانی که بازارهای رقیب در رکود یا تعطیلی باشند و شرایط جنگی ادامه داشته باشد، این روند ادامه‌دار خواهد بود؛ هرچند ممکن است سرعت ورود پول حقیقی در مقاطعی کاهش پیدا کند.