آیا وقت خرید صندوق های طلا رسیده است؟

محمدصادق میرزائی، کارشناس صندوق‌های طلا در گفت‌وگو با صدای‌بورس گفت: معاملات اخیر صندوق‌های سرمایه‌گذاری مبتنی بر طلا در بورس با پدیده‌ای قابل تأمل همراه شده است؛ واحدهای برخی از این صندوق‌ها با تخفیف نسبت به ارزش خالص دارایی‌ها معامله می‌شوند و اصطلاحاً حباب منفی گرفته‌اند.

دلیل حباب منفی صندوق‌های طلا مشخص شد

وی افزود: در نگاه نخست، چنین وضعیتی ممکن است برای بخشی از سرمایه‌گذاران به‌عنوان نشانه‌ای از ارزندگی فوری تلقی شود، اما تحلیل دقیق‌تر شرایط نشان می‌دهد آنچه امروز در بازار مشاهده می‌شود بیش از آنکه صرفاً ناشی از متغیرهای بنیادی باشد، ریشه در فضای روانی و سطح بالای نااطمینانی در اقتصاد و سیاست دارد.

به گفته میرزائی، در مقاطع افزایش ریسک‌های ژئوپلیتیکی و گسترش نگرانی‌ها درباره احتمال درگیری‌های منطقه‌ای، رفتار سرمایه‌گذاران به شکل محسوسی محافظه‌کارانه‌تر می‌شود. در چنین فضایی بخشی از فعالان بازار سرمایه ترجیح می‌دهند حتی دارایی‌هایی با پشتوانه قوی را نیز با تخفیف به فروش برسانند تا در صورت بروز شرایط پیش‌بینی‌ناپذیر با محدودیت نقدشوندگی مواجه نشوند. نگرانی از اختلال در روند عادی معاملات یا محدود شدن دسترسی به بازارها در شرایط بحرانی نیز به این احتیاط دامن می‌زند. نتیجه چنین رفتاری، افزایش فشار فروش کوتاه‌مدت بر صندوق‌های طلا و شکل‌گیری فاصله میان قیمت معاملاتی واحدها و ارزش خالص دارایی‌های آن‌هاست.

کارشناس صندوق‌های طلا ادامه داد: باید توجه داشت که ارزش خالص دارایی صندوق‌های طلا بر مبنای مجموعه‌ای از ابزارهای مالی مبتنی بر طلا در بازار رسمی محاسبه می‌شود. بنابراین قیمت‌گذاری این صندوق‌ها تنها تابع متغیرهای بازار جهانی طلا نیست، بلکه به ارزیابی فعالان بازار از ارزش ابزارهای پایه نیز وابسته است.

وی خاطرنشان کرد: هرگاه بخشی از معامله‌گران نسبت به پایداری قیمت این دارایی‌های پایه تردید داشته باشند، تمایل پیدا می‌کنند واحدهای صندوق را با نوعی تخفیف نسبت به NAV معامله کنند. در چنین شرایطی، حباب منفی الزاماً به معنای ارزندگی قطعی نیست، بلکه می‌تواند بازتابی از احتیاط و انتظار بازار برای تعدیل یا شفاف‌تر شدن شرایط باشد.

میرزائی افزود: با این حال، بررسی متغیرهای بنیادین بازار جهانی طلا تصویر متفاوتی را در افق میان‌مدت و بلندمدت ترسیم می‌کند. بسیاری از گزارش‌های تحلیلی نهادهای بین‌المللی از جمله شورای جهانی طلا و بانک‌های سرمایه‌گذاری بزرگ نشان می‌دهد که تقاضای ساختاری برای طلا در سال‌های اخیر تقویت شده است. افزایش خرید طلا توسط بانک‌های مرکزی جهان، رشد تقاضای سرمایه‌گذاری در دوره‌های نااطمینانی و جایگاه تاریخی طلا به‌عنوان پوشش ریسک تورم، از جمله عواملی هستند که چشم‌انداز میان‌مدت این فلز گران‌بها را همچنان مثبت نگه داشته‌اند.

وی ادامه داد: در کنار این عوامل جهانی، شرایط اقتصادهای در حال توسعه و رشد قابل توجه حجم نقدینگی نیز به‌طور سنتی از دارایی‌هایی مانند طلا حمایت می‌کند. تجربه‌های تاریخی نشان می‌دهد در اقتصادهایی که با رشد بالای نقدینگی مواجه هستند، دارایی‌های واقعی در افق بلندمدت تمایل به حفظ یا افزایش ارزش خود دارند. از همین منظر، طلا همچنان یکی از مهم‌ترین پناهگاه‌های سرمایه در برابر کاهش قدرت خرید پول به شمار می‌رود.

چرا صندوق‌های طلا روز گذشته ریختند؟

میرزائی در خصوص افت روز گذشته صندوق‌ه‌های طلا گفت: بر همین اساس می‌توان گفت افت مقطعی قیمت‌ها در بازار صندوق‌های طلا بیش از آنکه بیانگر تغییر در بنیادهای این دارایی باشد، ناشی از هیجان و فضای احتیاطی حاکم بر بازار است. طبیعتاً تشریح تمامی عوامل این نوسانات در چارچوب یک یادداشت کوتاه ممکن نیست، اما آنچه اهمیت دارد تفکیک میان نوسانات کوتاه‌مدت و روندهای بنیادی بلندمدت است.

وی به سرمایه‌گذاران توصیه کرد: در چنین شرایطی، رویکرد منطقی برای سرمایه‌گذاران پرهیز از تصمیم‌های هیجانی و نگاه میان‌مدت به این بازار است. تجربه نشان می‌دهد ورود پله‌ای در دوره‌های اصلاح قیمتی می‌تواند استراتژی کم‌ریسک‌تری نسبت به خرید یکباره باشد. از این رو، برای سرمایه‌گذارانی که افق زمانی میان‌مدت دارند، خرید تدریجی در چند مرحله و در محدوده‌های منفی بازار می‌تواند گزینه‌ای قابل تأمل باشد.

فرصت آربیتراژ در صندوق‌های طلا و طلای فیزیکی

کارشناس صندوق‌های طلا در خصوص فاصله قیمت صندوق‌های طلا با طلای فیزیکی گفت: نباید از یک نکته فنی مهم نیز غافل شد؛ تفاوت قیمت میان بازار فیزیکی طلا و ابزارهای بورسی مبتنی بر طلا در برخی مقاطع می‌تواند فرصت‌هایی برای آربیتراژ ایجاد کند. فعالانی که شناخت دقیق‌تری از سازوکار هر دو بازار دارند، در چنین شرایطی قادرند از اختلاف قیمت میان طلای فیزیکی و ابزارهای مالی مرتبط با آن بهره‌برداری کنند.

وی در پایان گفت: اگرچه فضای هیجانی کوتاه‌مدت باعث شده صندوق‌های طلا با حباب منفی معامله شوند، اما بررسی عوامل بنیادین نشان می‌دهد طلا همچنان در افق میان‌مدت و بلندمدت از پشتوانه‌های تحلیلی قابل توجهی برخوردار است و رفتار محتاطانه، تدریجی و مبتنی بر تحلیل می‌تواند راهبرد مناسب‌تری برای مواجهه با این بازار باشد.