به گزارش صدای بورس، نگاهی به معاملات بورس انرژی در ۱۰ ماه امسال نشان میدهد، این بازار در چهار بخش معاملات محصولات هیدروکربوری، بازار برق، بازار مشتقه (اوراق سلف با سررسید بیش از یکسال) و سایر بازارهای اوراق بهادار (اعم از اوراق آتی، گواهی ظرفیت، سپرده کالا، گواهی صرفهجویی و صندوق سرمایهگذاری قابل معامله) موفق به ثبت رقم معاملاتی ۳۹۳ هزار و ۶۵۲ میلیارد تومان شده که ۷۵ درصد از این رقم مربوط به معاملات هیدروکربوری، ۱۵ درصد معاملات برق، ۷ درصد معاملات ابزارهای اوراق بهادار و ۳ درصد اوراق مشتقه است.
به این ترتیب سهم تأمین مالی شرکتهای عرضهکننده فرآوردههای نفتی و محصولات هیدروکربوری از کل مبادلات بورس انرژی در ده ماهه امسال به ۲۹۷ هزار میلیارد تومان رسیده است. این در حالی است که سهم بازار برق در هر دو بخش فیزیکی و مشتقه رقمی معادل ۵۸ هزار میلیارد تومان و سایر اوراق بهادار ۲۶ هزار میلیارد تومان است. اوراق مشتقه نیز رقمی معادل ۱۲ هزار و ۶۳۰ میلیارد تومان معامله را به ثبت رساندهاند.
در این بین آنطور که دنیای اقتصاد در گزارشی مطرح کرده، یکی از مهمترین تحولات بازار برق در سال۱۴۰۴، تغییر تدریجی ترکیب معاملات و افزایش سهم مسیرهای غیرمتمرکز است. بر اساس آمارها، حدود ۳۵درصد از کل معاملات برق کشور، معادل بیش از ۱۰۵میلیارد کیلوواتساعت، خارج از بازار برق سنتی انجام شده است.
این تغییر ترکیب، نشان میدهد که بازیگران بازار بهتدریج در حال فاصلهگرفتن از مدل کاملا دولتی و حرکت به سمت سازوکارهای متنوعتر هستند. در این میان، بورس انرژی ایران توانسته است حدود ۲۷ درصد از کل معاملات برق کشور را به خود اختصاص دهد، اگرچه این سهم هنوز فاصله معناداری با بازار غالب دارد، اما در مقایسه با سالهای ابتدایی فعالیت بورس انرژی، بیانگر افزایش نقش این نهاد در ساماندهی معاملات است. معاملات دوجانبه نیز با سهمی نزدیک به ۸ درصد، نشان میدهند که بازار برق بهتدریج در حال چندلایهشدن است.