مخاطرات جدی صنعت بیمه تشریح شد

هفته نامه بورس: «اهمیت مدیریت ریسک و بیمه» برای مدیران که اشخاصی هستند در سطوح مختلف سازمانی و وظیفه برنامه ریزی، سازماندهی، هدایت، تأمین نیروی انسانی، کنترل عملیات، نوآوری و... را کم و بیش بر عهده دارند، قابل توجه است.

 

 هر چند در شرکت‌های بیمه مدیرعامل به عنوان بالاترین مقام اجرایی وظایف اساسی و مهمی به عهده دارد اما مدیران میانی و اجرایی، وی را در انجام وظایف یاری می‌دهند. بنابراین موضوع توجه به مدیریت ریسک در شرکت‌های بیمه نه تنها برای هیأت مدیره و مدیر عامل بلکه نیازمند توجه تمامی سطوح مدیریتی شرکت حتی تا سرپرستان دوایر اجرایی است  که با ایفای نقش و اتخاذ تصمیم در فرآیند فعالیت مؤسسه حضور مؤثر دارند. در آستانه روز بیمه فرصتی فراهم شد تا با معصوم ضمیری مدیر عامل شرکت بیمه پاسارگاد گفت‌وگویی انجام دهیم.

 شرکت‌های بیمه را چگونه ارزیابی می‌کنید؟

برای تبیین نقش و جایگاه مدیریت ریسک و علوم اکچوئری در شرکت‌های بیمه، نگاه اجمالی به آئین نامه‌های مصوب شورای عالی بیمه در مورد مذکور می‌تواند راهگشا باشد. به موجب آئین نامه « نحوه محاسبه و نظارت بر توانگری  مالی موسسات بیمه»، مفاهیمی تعریف شده که می‌توان به آن اشاره داشت:

توانگری مالی: توانایی مالی موسسات بیمه برای پوشش ریسک‌های پذیرفته شده خود است.

ریسک بیمه‌گری: ریسک‌هایی که موسسه بیمه به دلیل صدور بیمه نامه و قبولی اتکایی با آن مواجه است.

ریسک بازار: ریسک‌هایی که موسسه بیمه به دلیل نوسان قیمت دربازار با آن مواجه است.

ریسک اعتبار: ریسک‌هایی که موسسه بیمه به دلیل احتمال عدم انجام تعهدات مالی توسط طرفهای معامله خود با آن مواجه است.

ریسک نقدینگی: ریسک‌هایی که موسسه بیمه به دلیل عدم کفایت دارایی‌های جاری جهت ایفای تعهداتش با آن مواجه است.

بنابراین می‌توان گفت از دید مقام ناظر، شرکت‌های بیمه می‌توانند با چهار ریسک مهم به ترتیب اشاره شده مواجه شوند که در آئین نامه مذکور چگونگی ارزیابی و محاسبه آن به تفصیل آمده است. مدیریت هریک از ریسک‌های چهارگانه نیازمند برنامه و ساز و کارهای لازم است که ‌باید توسط هیأت مدیره شرکت تعیین و به مورد اجرا گذاشته شود. علاوه‌بر آن نظارت کافی نیز توسط مقام ناظر صورت پذیرد. خلاصه آن‌که شرکت‌های بیمه از یک طرف نیازمند سرمایه مناسب می‌باشند و از طرف دیگر ‌باید تدابیری بیاندیشند که در مقابل ریسک بیمه‌گری از پرتفوی مناسب بیمه‌ای، در مقابل ریسک بازار تنوع سرمایه‌گذاری منابع، در مقابل ریسک اعتبار و نقدینگی عدم انباشت مطالبات را مدیریت و کنترل کنند.

با توجه به این موارد، علوم اکچوئری یا اکچوئرال را می‌توان یکی از علوم اساسی در فعالیت بیمه به شمار آورد. به طور کلی در شرکت‌های بیمه با توجه به برآورد احتمالات و محاسبات آماری و مالی مهم در این خصوص، توجه و دقت در محاسبات فنی درتمامی  زمینه‌ها به ویژه تعیین حق بیمه مناسب از ضرورت‌های اساسی و بنیادی شرکت‌های بیمه است که عدم توجه به آن می‌تواند مخاطرات جدی برای آن‌ها فراهم سازد. همچنین در این روند مطابق آئین‌نامه مصوب شورای عالی بیمه وظایف اکچوئر رسمی بیمه بدین گونه است.

* مبانی نرخ‌گذاری و نحوه تعیین حق بیمه در انواع بیمه‌های زندگی و غیرزندگی و فنی بودن آنها

* نحوه ذخیره گیری وکفایت آن

* نحوه محاسبه نسبت توانگری مالی و صحت آن

* نحوه پذیرش و نگهداری ریسک و کفایت پوشش‌های اتکایی

* نحوه مدیریت ریسک‌های موسسه بیمه از جمله ریسک سرمایه‌گذاری‌ها

* نحوه محاسبه و توزیع مشارکت در منافع بیمه‌گذاران به ویژه بیمه‌گذاران بیمه‌های زندگی و صحت آن.

 در خصوص جایگاه «مدیریت ریسک بنگاه (ERM)» و رابطه آن با اتخاذ تصمیمات بهینه در مواجهه با ریسک در شرکت‌های بیمه چه نظری دارید؟

مدیریت در سطوح مختلف سازمانی وظایف متنوعی را بر عهده دارد که مهمترین آنها مواردی نظیر  برنامه ریزی، سازماندهی، هدایت، تأمین نیروی  انسانی، کنترل و راهبری عملیات است. البته عدم توجه به مفهوم و مبانی مدیریت ریسک در یک سازمان از طرف مدیران راهبر می‌تواندآینده سازمان را به مخاطره اندازد. همچنین از طرف دیگر عدم توجه توسط مدیران میانی موجب عدم دستیابی به بخشی از اهداف و وظایف سازمان می‌شود.

می توان گفت در جوامع دارای نظام اقتصادی آزاد هدف اساسی و نهایی مدیریت به حداکثر رساندن سود شرکت و به بیانی جامع تر به حداکثر رساندن ارزش شرکت برای سهامداران آن است که به صورت ارزش سهام در بازار متبلور می‌شود . این موضوع  به عنوان یک پیش فرض مهم در تصمیم گیری‌های مدیران به حساب می‌آید که با تنظیم برنامه‌های عملیاتی و مالی مناسب و اجرای به موقع آن‌ها با نظارت کافی بر نحوه اجرا حاصل می‌شود.

 همچنین در تمامی موارد ذکر شده توجه به مدیریت ریسک از قبیل، شناخت ریسک‌های مربوط، ارزیابی و کنترل ریسک‌ها، انتقال ریسک‌ها به طرق مفید خصوصا کسب  پوشش‌های اتکایی لازم از الزامات حیاتی و اساسی به شمار می‌آید.

البته با توجه به حساسیت وظایف شرکت‌های بیمه و گستردگی دامنه ریسک‌های مختلف در این شرکت‌ها جایگاه مدیریت بنگاه (ERM) و ارتباط آن با اتخاذ تصمیمات مناسب در کنترل ریسک‌های متنوع در این شرکت‌ها از اهمیت مضاعف و ویژه‌ای برخوردار است.

 شیوه‌های مدیریت ریسک مطلوب با توجه به شرایط کنونی صنعت بیمه کشورمان را بیان کنید،  و برای استقرار آنها چه الزاماتی باید تأمین و رعایت شود؟

مدیریت ریسک را می‌توان بررسی راهکارها و تدابیر لازم برای کاهش احتمال وقوع ریسک و همچنین کاهش دامنه خسارت در صورت وقوع آن تعریف کرد. بنابراین وظیفه اساسی مدیریت ریسک اداره منطقی ریسک به منظور محافظت از دارایی‌های فعلی وآتی بنگاه‌های اقتصادی است. مدیریت ریسک به معنی پیشگیری و حذف مطلق خطرها و از بین بردن احتمال تحقق آن‌ها نیست بلکه کاهش نگرانی از وقوع حوادث به حداقل ممکن و کاهش دامنه خسارات و آثار مالی در صورت تحقق خطر تا حد امکان است. با توجه به دو هدف اساسی مدیریت ریسک که به آن اشاره شد می‌توان گفت در شرکت‌های بیمه ریسک‌های مختلفی وجود دارد که مهمترین آن‌ها در آئین نامه توانگری مالی شناسایی و  اندازه گیری شده است. بنابراین می‌توان نتیجه گرفت در شرکت‌های بیمه با مدیریت ریسک مطلوب نسبت توانگری شرکت حفظ می‌شود و یا بهبود می‌یابد و عدم توجه به آن موجب کاهش نسبت توانگری می‌شود.البته  می‌توان ریسک‌های قابل مدیریت در شرکت‌های بیمه را احصا و نحوه مدیریت مناسب آن‌ها را بررسی کرد  که پرداختن به آن مجال و فرصت مناسب خود را می‌طلبد.

 نهادهای ناظر، همکاری‌های بین سازمانی در رابطه با مدیریت ریسک و ارتقا و بهبود آن در شرکت‌های بیمه چه نقشی می‌توانند ایفا کنند؟

 نهاد ناظر بر شرکت‌های بیمه با تصویب آئین نامه‌های مختلف نسبت به شناسایی ریسک‌های مربوط به آن‌ها و همچنین چگونگی مدیریت ریسک‌های مذکور را مشخص و ابلاغ می‌کند.البته  نظارت بر نحوه اجرای  آئین نامه‌های مصوب در این خصوص و اقدامات پیشگیرانه از افزایش ریسک شرکت‌های بیمه به ترتیبی که توان ایفاء تعهدات آنان را تضعیف کنداز دیگر وظایف نهاد ناظر به شمار می‌آید.

 در خصوص اهمیت و ضرورت آموزش،  به روز رسانی کارشناسان و مدیران مرتبط با «مدیریت ریسک» در شرکت‌های بیمه چه نظری دارید؟

به سادگی می‌توان دریافت شرکت‌های بیمه در معرض ریسک‌های متنوعی در بخش‌های مختلف عملیاتی، سرمایه‌گذاری و غیره قرار دارند  که مدیریت آن‌ها نیازمند آموزش و به روز رسانی اطلاعات کارشناسان و مدیران است.بنابراین پیشنهاد می‌شود اقدامات اساسی و مستمر در خصوص ارتقاء دانش نقش آفرینان صنعت بیمه در حوزه مدیریت ریسک صورت پذیرد.

 مدیریت ریسک از نگاه مدیرعامل یک شرکت بیمه چه مفهومی دارد؟

از نگاه مدیران ارشد شرکت‌های بیمه به ویژه مدیرعامل شرکت، نه تنها ریسک‌های عملیاتی به ترتیبی که در آئین نامه توانگری آمده است باید مورد توجه و مدیریت قرار گیرد. بلکه ریسک‌های متمایز دیگر نیز باید به صورت مستمر و دائم مورد شناسایی، ارزیابی و کنترل قرار گیرد. بر این اساس می‌توان به مواردی نظیر ریسک‌های مربوط به دارایی‌های شرکت (ثابت مشهود و غیرمشهود – جاری)، وریسک‌های مربوط به سرمایه انسانی شرکت شامل مدیران، کارمندان، نمایندگان فروش و... اشاره داشت.

کد خبر 390122

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
7 + 4 =